Nhớ chú Hai Nghĩa

19/02/2021 - 11:00

BDK.VN - Ấn tượng sâu đậm nhất của tôi đối với chú Hai là sự chân tình, gần gũi, yêu thương đối với mọi người, trước sau như một.

Nguyên phó thủ tướng Chính phủ Trương Vĩnh Trọng cùng đoàn công tác của lãnh đạo tỉnh Bến Tre đến thăm phòng nghiên cứu của Trường Đại học Quốc tế, Đại học Quốc gia TP.Hồ Chí Minh tháng 7-2019. Ảnh: Thanh Đồng

Nguyên phó thủ tướng Chính phủ Trương Vĩnh Trọng cùng đoàn công tác của lãnh đạo tỉnh Bến Tre đến thăm phòng nghiên cứu của Trường Đại học Quốc tế, Đại học Quốc gia TP.Hồ Chí Minh tháng 7-2019. Ảnh: Thanh Đồng

Đối với chú Hai Nghĩa - Trương Vĩnh Trọng, tôi chỉ là kẻ hậu bối. Ngày tôi ra trường, đi làm nhà nước, năm 1988, thì chú cũng chuẩn bị chuyển công tác về Trung ương. Nhưng được cái là gia đình ba má tôi và gia đình chú thím Hai rất thân và thương nhau. Ba tôi và chú Hai biết nhau từ những năm 1960, cùng công tác trong ngành tuyên huấn của Đảng. Đến tháng 3-1977, sau Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ I, ba tôi làm Trưởng ban Tuyên huấn Tỉnh ủy, còn chú Hai là Phó trưởng ban Thường trực. Thời điểm đó, ngẫu nhiên thím Hai cũng công tác chung với má tôi. Khi đó, má tôi làm Trưởng trạm Bảo vệ bà mẹ, trẻ em và sinh đẻ kế hoạch trực thuộc Sở Y tế.

 Vừa là thủ trưởng, vừa là đàn anh nhưng ba tôi rất quý mến và nể trọng chú Hai, từ đạo đức, phẩm chất đến phong cách sống, đặc biệt là năng lực làm việc.

Ấn tượng sâu đậm nhất của tôi đối với chú Hai là sự chân tình, gần gũi, yêu thương đối với mọi người, trước sau như một. Từ khi chú công tác ở Ban Tuyên huấn Tỉnh ủy đến khi chú làm lãnh đạo ở Trung ương, chú thím đều dành thời gian đến thăm gia đình tôi, kể cả khi ba tôi đã nghỉ hưu, đã mất. Mỗi lần đến thăm nhà, chú thường đi từ trước ra sau, thăm nhà bếp, xem ở nhà cơm nước ra sao. Nhắc chi tiết này, tôi càng nhớ chú Hai. Chú thường hỏi thăm cặn kẽ từng người trong nhà, hỏi chị em tôi học hành, làm việc ra sao và thường động viên chúng tôi ráng học hành, làm việc, cống hiến theo gương ba tôi. Tôi không bao giờ quên những lời chú dặn.

Tôi nhớ có lần được HĐND tỉnh cử dự khán một kỳ họp do Quốc hội mời. Tại đó, tôi có dịp gặp lại một số cán bộ lãnh đạo tỉnh đã chuyển công tác về Trung ương, tay bắt mặt mừng. Nhưng gặp chú Hai là xúc động nhất, chú hỏi ở Hà Nội được mấy ngày, sắp xếp đến nhà chú ăn bữa cơm. Thật tình lúc đó tôi hơi ngại, vì chú mới được Quốc hội bầu làm Phó thủ tướng Chính phủ, công việc rất nhiều. Dường như chú đọc được suy nghĩ của tôi, sắp xếp ngay thời gian để tôi đến nhà chơi với chú. Sau đó, tôi nhờ đại biểu Đặng Thuần Phong đưa tới nhà chú và chú cháu có một buổi gặp gỡ hết sức thân tình. Chú rất quan tâm tình hình tỉnh nhà, hỏi thăm công việc của từng đứa, góp ý và động viên chúng tôi phấn đấu hoàn thành tốt nhất nhiệm vụ được giao.

Lúc tôi được Tỉnh ủy phân công làm Bí thư Huyện ủy Mỏ Cày Nam, chú Hai đã nghỉ hưu. Nhớ năm đó kỷ niệm Ngày Nhà giáo Việt Nam 20-11, tôi bàn với Huyện ủy đến thăm chú Hai và mời chú về dự lễ. Chú vui vẻ nhận lời. Có lẽ đó là lễ kỷ niệm Ngày Nhà giáo Việt Nam vui và ý nghĩa nhất ở Mỏ Cày Nam thời đó. Hội trường UBND huyện chứa mấy trăm người đều kín chỗ, chủ yếu là giáo viên, học sinh và cán bộ chủ chốt của huyện. Cùng với nội dung nghi thức, điểm nhấn của lễ kỷ niệm là cuộc nói chuyện của chú Hai về nghề giáo, về những kỷ niệm không bao giờ quên của thầy và trò trong bom đạn chiến tranh, về những đau thương mất mát để giữ vững nền giáo dục cách mạng non trẻ ở quê hương, mà chú là một trong những người thầy dạy học lúc đó. Lắng đọng lại câu chuyện của chú là sự lan tỏa, lan truyền cảm hứng từ chú đến cử tọa, những cán bộ, thầy cô giáo, các em học sinh phải tiếp tục giữ vững ngọn cờ, phát huy truyền thống hiếu học hướng đến một quê hương giàu mạnh.

Cũng trong dịp đó, chúng tôi đã đưa chú Hai về thăm lại mảnh đất Định Thủy anh hùng, nơi chú từng sống, hoạt động cách mạng và dạy học. Những gia đình cơ sở thời kháng chiến, những học trò cũ, những kỷ niệm của một thời đáng sống đã làm chú rất vui và xúc động, làm chúng tôi mến mộ và cảm phục. Đi trên con đường từ thị trấn về Định Thủy, qua cầu 17-1, cầu Ông Bồng lúc đó còn xấu và xuống cấp, chú dặn dò chúng tôi phải nỗ lực hết mình để xây dựng lại quê hương, sớm hoàn chỉnh kết cấu hạ tầng địa phương. Mừng là mong muốn của chú nay đã gần như hiện thực.

Chú Hai Nghĩa chụp với ông Năm Chí năm 1971. Ảnh tư liệu

Chú Hai Nghĩa chụp với ông Năm Chí năm 1971. Ảnh tư liệu

Đức độ, tài năng và đóng góp của chú Hai cho sự nghiệp cách mạng của quê hương đã được Đảng, Nhà nước, sách, báo ghi nhận, tưởng cũng không cần nhắc lại. Tôi chỉ mạo muội ghi lại những kỷ niệm nhỏ, những cảm nhận chân thành của mình về chú mà thôi, vào lúc mà chú sắp đi xa.

Có người biết chuyện, lúc trước có hỏi tôi sao có mối quan hệ với chú Hai như vậy mà không năng tới lui, cầu cạnh để được đỡ đầu, thăng quan tiến chức. Tôi cũng không biết nói sao, chỉ hỏi lại rằng chứ chú Hai hồi đó có cầu cạnh ai đâu, chỉ nhờ đức độ, tài năng mà được tín nhiệm đó thôi, có phải không?

Nghĩ lại, chúng tôi lớn lên, trưởng thành giữa thời bình, giữa thời bao cấp khó khăn, thời kinh tế thị trường thử thách khắc nghiệt, nhưng trong vòng tay của những người như ba tôi, như chú Hai, chúng tôi nghĩ mình không thể nào chệch được, không thể nào khác được. Tất cả vì quê hương thân yêu, dù đôi lúc bồng bột có bi quan, có bất mãn.

Ai sống rồi cũng tới lúc ra đi về cõi vĩnh hằng. Nhưng có những người mà sự ra đi của họ để lại nhiều tiếc thương, luyến nhớ cho người đời. Chú Hai Nghĩa  - Trương Vĩnh Trọng là một người như vậy. Không biết tôi có chủ quan không, khi khái quát chú Hai là người đàn ông Nam Bộ chân chất, hào hiệp, nhân ái, nghĩa tình, thủy chung.

Nguyễn Hải Châu

Chia sẻ bài viết

BÌNH LUẬN