Tăng cường hỗ trợ dịch vụ cải thiện sản xuất ở nông thôn

27/10/2010 - 08:41

Các dịch vụ cải thiện sản xuất nhằm nâng cao năng suất nông nghiệp là một trong những nội dung quan trọng của tiểu hợp phần phát triển dịch vụ kinh doanh nông thôn mà Dự án Phát triển kinh doanh với người nghèo nông thôn (DBRP Bến Tre) hướng tới.

Hoạt động chính của tiểu hợp phần này là cải thiện các dịch vụ nghiên cứu và khuyến nông cho nông dân thông qua việc mở rộng phạm vi cung cấp dịch vụ đối với nông dân giỏi và những người làm trung gian thị trường; khuyến khích các dịch vụ khuyến nông làm việc với các tổ chức đoàn thể và nhóm hợp tác để đáp ứng các nhu cầu hàng đầu của nông dân; giới thiệu hình thức hợp đồng khuyến nông và hợp đồng nghiên cứu theo nhu cầu hỗ trợ nhóm hợp tác và tổ chức quần chúng.
Với nội dung này, từ đầu năm 2010 đến nay, DBRP Bến Tre đã phối hợp với ngành nông nghiệp tổ chức nhiều lớp tập huấn sản xuất giống lúa, xây dựng mô hình sản xuất rau sạch, an toàn; các hội thảo đầu bờ về bưởi da xanh, dừa xiêm xanh, vú sữa… nhằm nâng cao năng lực cho nông dân nghèo và xây dựng nhóm cộng tác khuyến nông cơ sở. Dự án cũng đã hỗ trợ các xã dự án quảng bá hàng nông sản tại hội chợ trái cây ngon, an toàn của tỉnh và phối hợp với Sở Khoa học và Công nghệ tổ chức các hội thảo về kiểm soát bệnh trên cây ăn trái. Ngoài ra, Ban Quản lý Dự án còn khai thác thông tin khuyến nông và kỹ thuật sản xuất từ internet để phổ biến lại cho nông dân. Điểm mới của Dự án là nhiều lớp khuyến nông được giảng dạy theo phương pháp thực hành trên đồng ruộng. Nông dân được theo dõi quá trình lúa sinh trưởng và phát triển (từ khâu chọn giống, kỹ thuật chăm sóc theo từng giai đoạn phát triển của cây…) để có phương pháp chăm sóc hợp lý, tiết kiệm và hiệu quả nhất.
Tuy nhiên, theo đánh giá của chuyên gia IFAD, Dự án DBRP Bến Tre cần cải thiện hơn nữa về chất lượng và tính phù hợp của các lớp tập huấn cho nông dân. Đặc biệt, các nội dung đào tạo cần đáp ứng nhu cầu của hộ nghèo, cận nghèo ở nông thôn và các phương pháp đào tạo nên thực tế hơn, ít lý thuyết hơn. Tài liệu đào tạo cần được thiết kế phù hợp với khả năng của những người có trình độ hạn chế, và cần được phân phát cho người dân nhiều hơn. Ngoài ra, nhu cầu đào tạo không nên chỉ giới hạn trong các chủ đề tập huấn kỹ thuật đơn giản, vốn đã được thực hiện bởi hệ thống khuyến nông, mà nên chú tâm đến phần thương mại, thị trường, lập kế hoạch kinh doanh, tài chính và các vấn đề có liên quan. Cũng như việc chọn đơn vị đào tạo, Dự án nên sử dụng đơn vị cung cấp dịch vụ tập huấn đa dạng hơn, không nhất thiết chỉ sử dụng các đơn vị tập huấn của Nhà nước.
Chuyên gia giảm nghèo của IFAD Phạm Hưng nhận xét, nhu cầu cho các dịch vụ khuyến nông từ nhóm hợp tác chủ yếu là đào tạo kỹ thuật đã được đáp ứng bởi khuyến nông viên huyện. Một số khóa đào tạo cũng có sự tham gia của doanh nghiệp tư nhân. Tuy nhiên, phương pháp đào tạo khá lỗi thời và chưa tính đến khả năng tiếp thu của người nghèo. Ngoại trừ các khóa đào tạo do Trung tâm Giống và Trung tâm Bảo vệ thực vật áp dụng hình thức lớp học hiện trường, thì đa số các khóa đào tạo chỉ là lý thuyết và chưa thật sự đáp ứng nhu cầu của nông dân. Thực tế ở các xã, có những khóa đào tạo về sản xuất lúa đã được cung cấp ngay cho cả với người nông dân không có đất. Một số nông dân đã được tham dự tới bốn khóa đào tạo khác nhau: trồng lúa, nuôi gà, nuôi trồng thủy sản và trái cây. Trong một số trường hợp, nông dân chỉ được huy động để “lấp đầy” các lớp học và có cả một số nông dân chỉ tham gia vì có tiền bồi dưỡng.
Ông Nguyễn Trúc Sơn - Giám đốc Dự án DBRP cho biết, để hạn chế tình trạng này, Dự án sẽ cùng với Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đánh giá nhu cầu đào tạo ở cấp huyện và cấp xã liên quan tới các dịch vụ khuyến nông định hướng cho thị trường và người nghèo; đồng thời, sẽ tuyển dụng chuyên gia kỹ thuật để hỗ trợ nâng cao năng lực cho khuyến nông viên cấp xã để những cán bộ này có thể hoàn thành vai trò quan trọng của mình là tạo thuận lợi cho các nhóm hợp tác, cung cấp thông tin và liên kết các nhóm hợp tác với thị trường. Hơn nữa, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cần thể hiện vai trò chủ công trong việc xây dựng các tài liệu khuyến nông và tổ chức các khóa tập huấn cho khuyến nông viên về liên kết thị trường và phát triển kinh doanh hàng nông sản.
Trong đợt giám sát mới đây của đoàn giám sát IFAD, các chuyên gia lưu ý, trong các hoạt động của dự án nói chung và việc sử dụng 10% vốn CIF cho mục tiêu nâng cao năng lực cho nông dân chưa được các xã, huyện quan tâm đúng mức. Mặc dù chủ tịch hoặc phó chủ tịch UBND huyện là thành viên của ban chỉ đạo Dự án, nhưng hiện vẫn chưa có sự xác định rõ ràng về tính làm chủ và trách nhiệm giải trình của UBND huyện. Điểm đặc biệt của Dự án DBRP là các hoạt động đều do cấp xã đề xuất và làm chủ đầu tư. Vì vậy, các hoạt động khuyến nông, dạy nghề… cũng phải xuất phát từ thực tế của mỗi địa phương và đúng đối tượng. Về vấn đề này, Giám đốc Dự án Nguyễn Trúc Sơn cho biết, Dự án sẽ cùng huyện và xã phân tích và đưa ra một số ưu tiên để đầu tư, kể cả nâng cao năng lực để hỗ trợ phát triển kinh tế và xóa nghèo, không làm dàn trải; đẩy mạnh phân cấp hơn nữa nhưng sẽ theo mục tiêu của Dự án và các xã, huyện phải đề ra hướng hoạt động để đạt được mục tiêu đó.

Phương Yến

Chia sẻ bài viết

BÌNH LUẬN

Liên kết hữu ích