Vẫn còn nhiều băn khoăn về trục Thăng Long và Trung tâm hành chính Ba Vì

15/06/2010 - 14:23
Tổng Bí thư Nông Đức Mạnh và các ĐBQH xem bản đồ quy hoạch Hà Nội.

Sáng 15-6, Quốc hội thảo luận về Đồ án quy hoạch chung xây dựng Thủ đô Hà Nội đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050.

Đồ án quy hoạch chung xây dựng Thủ đô Hà Nội đến năm 2030 tầm nhìn đến năm 2050 không phải là văn bản trình Quốc hội quyết định, mà là trình Quốc hội thảo luận, cho ý kiến. Tuy nhiên, do đây là vấn đề lớn, quan trọng, Chính phủ sẽ căn cứ vào ý kiến của các vị đại biểu Quốc hội chỉ đạo hoàn chỉnh để Thủ tướng phê duyệt bản Đồ án theo quy định của Luật quy hoạch đô thị.

Đồ án dự kiến Tổng vốn đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật từ 2010 đến 2050  khoảng 90 tỷ USD. Khung hạ tầng chiếm từ 40% đến 50% tổng vốn (đến năm 2030, có từ 20 đến 30 tỷ USD đầu tư vào xây dựng khung hạ tầng).

Đồ án này đã được Chính phủ báo cáo Quốc hội và đã được các đại biểu Quốc hội thảo luận tại tổ với nhiều ý kiến khác nhau, trong đó nổi lên nhiều băn khoăn xoay quanh vấn đề đặt trung tâm hành chính quốc gia ở Ba Vì; hình thành trục Thăng Long.

Ba Vì chỉ là nơi dự trữ xây dựng một số cơ quan của Chính phủ theo tầm nhìn đến năm 2050

Sáng nay, 15-6, báo cáo giải trình bổ sung thêm của Chính phủ do Bộ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Hồng Quân trình bày cũng đã giải thích rõ lại những vấn đề mà đại biểu còn băn khoăn. Về  ý kiến cho là “trung tâm hành chính quốc gia chuyển lên Ba Vì”, Bộ trưởng Quân nhấn mạnh, phải hiểu toàn bộ Thủ đô Hà Nội là trung tâm chính trị-hành chính quốc gia của cả nước. Do vậy, không có khái niệm Trung tâm hành chính quốc gia cho một địa điểm hoặc một khu vực nào đó trong thủ đô và càng không thể có chuyện “dời đô” như một số ý kiến băn khoăn. Ông nhấn mạnh, mãi mãi Ba Đình vẫn sẽ là “trung tâm chính trị”. Tuy nhiên, do Ba Đình không có điều kiện để xây dựng tập trung tất cả trụ ở của các cơ quan đầu não của bộ máy hành chính quốc gia, mà thực tế phải bố trí phân tán ở nhiều khu vực khác nhau trong TP Hà Nội. Chọn Ba Vì là nơi hoàn toàn đáp ứng để quy hoạch là nơi làm việc của các cơ quan hành chính trong tương lai.

“Ba Vì trong ý tưởng quy hoạch này chỉ là nơi dự trữ xây dựng một số cơ quan của Chính phủ theo tầm nhìn đến năm 2050. Trụ sở các bộ ngành ở Mỹ Đình không nhất thiết sau này cũng phải chuyển đi nơi nào nếu không có nhu cầu. Việc dành quỹ đất dự trữ là cần thiết. Đây là đề xuất về tầm nhìn”, Bộ trưởng Nguyễn Hồng Quân nhấn mạnh.

Bộ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Hồng Quân. Ảnh: Minh Điền

Về trục Thăng Long, ông Nguyễn Hồng Quân cho biết, trong quy hoạch chung có 5 trục giao thông mới song hành với 7 trục hướng tâm hiện hữu, trong đó có một trục phát triển, cũng là một trục cảnh quan  được đề xuất kết nối khu vực nội đô với Hòa Lạc (Trục Thăng Long). Trục này theo Bộ trưởng Nguyễn Hồng Quân ngoài chức năng giải quyết giao thông, còn tạo điểm nhấn về không gian kiến trúc mới cho Hà Nội và kết nối văn hóa Thăng Long và Xứ Đoài. “Nói trục Thăng Long là trục tâm linh hay trục hoàng đạo là không đúng với ý tưởng của đồ án”, ông nhấn mạnh.

Ông cũng cho rằng, dọc trục này sẽ được xây dựng và kiểm soát quỹ đất 2 bên đường để tạo dựng nên quần thể kiến trúc đô thị hiện đại cho Thủ đô. Trục cũng sẽ được phát triển theo từng giai đoạn cụ thể. “Trước mắt, cần phải kiểm soát bảo vệ quỹ đất và hành lang cho phát triển tuyến đường này trong tương lai, tránh để cho các dự án đầu tư không đúng mục đích sẽ ảnh hưởng tới công tác di dời, giải phóng mặt bằng trong tương lai”. Bộ trưởng Nguyễn Hồng Quân cam kết.

Chọn Ba Vì là không phù hợp!

Dù Bộ trưởng Nguyễn Hồng Quân đã giải trình bổ sung, nhưng sáng nay, thảo luận về đồ án, vấn đề trục Thăng Long và trung tâm hành chính quốc gia ở Ba Vì tiếp tục là 2 vấn đề được mổ xẻ nhiều nhất.

Đại biểu Vũ Hồng Anh (Hà Nội) đề nghị không tách trung tâm đầu não thành 2 trung tâm: hành chính và chính trị. Việc chuyển trung tâm hành chính lên Ba Vì chỉ làm tăng thêm sự xa cách giữa dân và các cơ quan nhà nước, lãng phí không cần thiết. “Hàn Quốc cũng có ý định đời Thủ đô sang địa điểm khác và nhận sự chỉ trích gay gắt, vì vậy dù được Quốc hội thông qua nhưng Chính phủ Hàn Quốc không thực hiện vì cho rằng như thế sẽ ảnh hưởng dến sự phát triển chung”, đại biểu Anh so sánh.

Đại biểu Dương Trung Quốc. Ảnh: Minh Điền

Đại biểu Rcom Sa Duyên (Gia Lai) cũng cho rằng không nên chuyển trung tâm hành chính quốc gia lên Ba Vì, ít nhất là với lý do sẽ làm phá vỡ môi trường sinh thái của Ba Vì. Mặt khác, hiện đã có nhiều bộ ngành xây dựng trụ sở mới ở Mỹ Đình khá phù hợp với quy hoạch của Hà Nội. Đại biểu Nguyễn Văn Hợp (Hải Dương) cũng nói, khu dự trữ đất ở Ba Vì để xây dựng trung tâm hành chính sau  năm 2050 phải được cân nhắc lại, vì hiện chưa nhận được sự đồng thuận của nhân dân.

Trước khi thảo luận về đồ án, Đại biểu Nguyễn Văn Lưu (Cà Mau) nêu băn khoăn của mình về hiệu quả sáp nhập Thủ đô, vì hiện nay Hà Nội còn quá nhiều hộ nghèo, diện mạo nông nghiệp - nông thôn còn nhiều nhếch nhác.

Về quy hoạch Hà Nội, ông đề nghị cần đưa bệnh viện, trường học ra khỏi nội đô để giảm tải cho giao thông. Bố trí lại các cơ quan hành chính nhà nước. Không nên đưa trung tâm hành chính lên Ba Vì, chỉ nên quy hoạch ở Ba Đình - Mỹ Đình. Nếu không đặt trung tâm hành chính quốc gia ở Ba Vì thì đương nhiên không xây dựng trục Thăng Long.

Về trung tâm hành chính ở Ba Vì, đại biểu Nguyễn Minh Thuyết (Lạng Sơn) cho rằng về mặt phong thủy, không ai đưa Chính phủ lên nơi sơn cùng thủy tận. Đại biểu Ngô Thị Minh (Quảng Ninh) cũng đồng tình: cần có dự trữ quỹ đất cho thế hệ mai sau, nhưng chuyển trung tâm hành chính quốc gia ở đâu nên tính lại, ở Ba Vì không phù hợp. 

Đại biểu Nguyễn Đăng Vang (Bình Định)  cũng nói hiện nay các cơ quan Nhà nước đang phân tán, đó là giải pháp tình thế. “Thủ đô 1.000 năm văn hiến sẽ tồn tại mãi, nên Ba Vì cũng không thể là giải pháp tình thế. Có thể quy hoạch khu tây Hồ Tây (là khu vực rất đẹp, hiện nay còn nhiều đất) là khu trung tâm hành chính quốc gia cho tương lai.

Trục Thăng Long: Lãng phí?

Về trục Thăng Long, đại biểu Vũ Hồng Anh cho rằng, không có lý do gì để xây dựng một tuyến đường đắt đỏ như vậy, khi các trung tâm đầu não đều ở nội thành Hà Nội và cũng đã có nhiều tuyến đường thuận lợi. “Nói trục này để phát triển kinh tế-xã hội, kết nối giao thông, kết nối văn hóa Hà Nội-Xứ Đoài, không có nước nào trên thế giới chỉ bằng một con đường mà kết nối được mọi thứ như vậy”, đại biểu Anh nêu quan điêm.

Đại biểu Nguyễn Văn Hợp (Hải Dương) cũng cho rằng các thủ đô rất cần đại lộ hướng tâm, cần một trục là điểm nhấn của thủ đô. Trục là ý tưởng táo bạo, nhưng đòi hỏi phải đạt được mục tiêu kép (kết nối hạ tầng giao thông, là điểm nhấn của Thủ đô…), vì nếu chỉ đạt mục tiêu đơn lẻ sẽ vô cùng lãng phí. Ông đồng tình xây dựng Trục nhưng phải tính kỹ, trước hết làm từng đoạn. Các nhà tư vấn cần xem xét đồng bộ ngoài trục Thăng Long phải xây dựng trục Bắc-Nam. Ông cũng đề nghị, việc xây dựng đồ án phải bảo đảm tiết kiệm tối đa đất nông nghiệp.

Đại biểu Nguyễn Minh Thuyết (Lạng Sơn) đồng tình với giải pháp phát triển các đô thị vệ tinh; phát triển vành đai xanh; kế thừa quy hoạch cũ, bảo tồn di sản… coi đó là những tích cực của đồ án.

Tuy nhiên, về trục thăng Long, ông Thuyết nói nên gọi là “trục lãng phí”. Vì cách đó 4km đã có trục Láng-Hòa Lạc, đường 32. “Bảo trục Thăng Long nối 2 vùng văn hóa? 2 đường Láng Hòa Lạc, đường 32 kia cũng nối được, và thời đại này, kết nối văn hóa có thể nhờ Internet. Nói là để tạo điểm nhấn? Đường này cụt, chọc thẳng vào Ba Đình, rất kiêng kỵ về phong thủy”, đại biểu Thuyết phát biểu.

Tuy nhiên, dưới góc nhìn khác, đại biểu Hoàng Văn Toàn (Vĩnh Phúc) lại cho rằng Trục Thăng Long là cần thiết, vì kết nối các trung tâm vùng lõi và các đô thị mới, kết nối khu vực truyền thống và hiện đại, tạo điểm nhấn cho Thủ đô. Trục này sẽ góp phần khai thác tốt hơn các khu vực của phía Bắc sông Hồng và 2 bên bờ sông.

Đừng để quy hoạch bị lợi dụng!

Nhiều đại biểu cũng tâm tư về việc quy hoạch Hà Nội, có thể bị lợi dụng. Đại biểu Nguyễn Minh Thuyết nói đã 6 lần quy hoạch Hà Nội, nhưng chỉ sau 10 năm đã phát sinh vấn đề, cho thấy tầm nhìn chưa nhất quán. “Cần quản lý đất ở đô thị cho tốt, đừng để các cá nhân xé lẻ”, ông Thuyết đề nghị.

Đại biểu Nguyễn Ngọc Đào (Hà Nội) cho rằng, sáng nay, Quốc hội ngồi bàn về quy hoạch Hà Nội ở đây trong khi giới đầu cơ bất động sản đang sốt ruột “săn tin” về nội dung Quốc hội bàn. “Sau nhiều lần quy hoạch Hà Nội, đến nay chúng ta có một quy hoạch chung của Hà Nội khá rõ nét. Vì vậy, đằng sau quy hoạch này, không thể  để ai đó trục lợi”, ông Đào nói. Ông đề nghị Trục Thăng Long, chỉ tồn tại trong tâm thức, không nên gọi thành tên cụ thể. “Trục này đang bị lợi dụng để làm giá bất động sản, nên phải tính kỹ. Nếu làm thì gọi là trục giao thông Ba Vì”-ông Đào phát biểu. Ông cũng như các đại biểu khác, hoàn toàn không nhất trí trung tâm hành chính quốc gia chuyển về Ba Vì, vì nền hành chính sẽ ngày càng được tinh gọn, có cần xây hẳn một trung tâm hoàng tráng thế không?

Đại biểu Dương Trung Quốc (Đồng Nai) cho biết bản thân được mời góp ý phản biện cho đồ án, tuy nhiên theo ông việc xây dựng quy hoạch đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050 trong bối cảnh quy hoạch kiến trúc hiện đại luôn thay đổi hiện nay rất dễ dựa trên cảm tính. Ông cũng cho rằng, không ngẫu nhiên mà Lý Công Uẩn dời đô về Thăng Long. Giá trị lõi Thăng Long-Hà Nội là không thể phủ nhận. Chúng ta mở rộng không gian là đúng, nhưng phải coi trọng giá trị văn hóa.

Đại biểu Nguyễn Đang Vang (Bình Định) phát biểu đầy tâm tư, ai cũng mong Thủ đô ngày càng đẹp. Hà Nội sẽ có 10 triệu dân trong tương lai. Nhưng hiện tại, Hà Nội “không đẹp mắt”, là do quy hoạch kém. “Ai cũng dồn về nội thành, trong khi đi xa vài chục cây đất vẫn còn bỏ hoang”.

Nhưng theo ông, quy hoạch chung xây dựng Thủ đô Hà Nội đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050 là ngắn quá, cần phải thay đổi: đến năm 2050, tầm nhìn 2100. Cần có cách nhìn 100 năm- ông đề nghị. Và cho rằng, Bộ Xây dựng cần nỗ lực hơn để có môt quy hoạch Thủ đô tối ưu, có giá trị lâu dài chứ không phải chỉ là tình thế như hiện nay”, ông Vang đề nghị.

Đại biểu Nguyễn Thế Thảo (Chủ tịch UBND TPHà Nội) được ưu tiên có tới 10 phút phát biểu.

Ông nói, không có chủ trương nào về việc dời đô lên Ba Vì. Chỉ là chủ trương nghiên cứu, xem xét về việc di dời một số cơ quan bộ ngành ra khỏi khu vực Ba Đình, Mỹ Đình trong tầm nhìn đến năm 2050. Theo đó, Ba Vì có thể là một khu đất dự trữ để sau này xây dựng các cơ quan hành chính quốc gia.
Về trục Thăng Long, đó là một trục quan trọng trong số 7 trục hướng tâm mới được đề xuất, nhằm tạo điểm nhấn cho Thủ đô Hà Nội.

Nguồn SGGP

Chia sẻ bài viết

BÌNH LUẬN

Liên kết hữu ích