Vợ chồng chung thủy là vũ khí chống lại HIV

21/07/2009 - 09:14

Nhà văn Dạ Ngân (cây bút nữ tinh tế với các tác phẩm nổi tiếng “Miệt vườn xa lắm”, “100 tản mạn vườn quê”, tiểu thuyết “Gia đình bé mọn”...) tuy không còn trẻ, nhưng trên gương mặt vẫn vương lại nét đằm thắm của một thời xuân sắc, bằng giọng nói ấm áp, dịu dàng, chị kể tôi nghe về cuốn tiểu thuyết mà chị tâm đắc về những năm tháng thăng trầm của cuộc đời mình…

Thưa chị, tiểu thuyết “Gia đình bé mọn” của chị đã được công chúng rất quan tâm. Chị có thể cho độc giả biết nội dung của tiểu thuyết?

- Từ khi bước vào nghề viết, tôi đã luôn ấp ủ đề tài gia đình. Mỗi gia đình là một tế bào như chúng ta thường nói, mà trong từng tế bào lại có tất cả những dấu hiệu và thông tin của sự sống. “Gia đình bé mọn”, là câu chuyện kể về cuộc sống gia đình của nhân vật Mỹ Tiệp trong chiều dài khoảng hai chục năm. Cô ấy đã có cuộc hôn nhân không tình yêu, cuộc hôn nhân thật tẻ nhạt, bất hạnh. Rồi Mỹ Tiệp gặp người đàn ông vừa do thiên ý, vừa do số phận sắp bày, nhưng luôn là đấu tranh dằn vặt giữa lương tri và nghĩa vụ gia đình với khát vọng sống. Người ta lên án hay thương cảm cô ấy, tùy, nhưng trong Mỹ Tiệp thấp thoáng hình bóng của bao phụ nữ, nên cô cũng được bạn đọc đồng cảm.

Hiện nay, nhiều giá trị truyền thống được coi là bất di bất dịch của gia đình đã có thay đổi. Một số quan niệm cũ như trinh tiết và sự chung thủy nhiều khi không còn được đặt lên hàng đầu? Chị nhìn nhận về vấn đề này như thế nào và những sự thay đổi ấy có ảnh hưởng trực tiếp đến việc lây lan của căn bệnh thế kỷ HIV/AIDS ở Việt Nam?

- Đúng là gia đình hiện đại có nhiều thay đổi so với gia đình ngày xưa. Ở miền Bắc, gia đình truyền thống được coi trọng và có chiều sâu nhưng có phần nệ cổ, thiên về chấp nhặt lời ăn tiếng nói, thậm chí cả trong các món ăn vào những dịp giỗ chạp, lễ tết, hiếu hỉ… Ở miền Nam, tuy gia đình có nề nếp nhưng con người sống phóng khoáng, hồn nhiên hơn. Vai trò con trưởng không nặng nề như ở miền Bắc. Cha mẹ có thể ở với con út và người ta ít bắt bẻ nhau về cách sống, không rập khuôn, cứng nhắc khi giỗ chạp, cưới xin… Tôi cũng thấy giới trẻ bây giờ không muốn sống chung kiểu “tứ đại đồng đường”. Xu thế gia đình đơn nhất, tự do, độc lập là không tránh khỏi. Tuy nhiên, hiện nhiều thứ - trong đó có đạo đức đang xuống cấp. Nhiều cặp vợ chồng “ông ăn chả, bà ăn nem”, một số cô gái trẻ không còn thấy “chữ trinh đáng giá ngàn vàng”, họ sống buông thả, thay người yêu như thay áo. Không ít đấng mày râu quan hệ tình tục bừa bãi… Đó chính là mảnh đất “màu mỡ” cho HIV lan rộng.

Vậy thì theo chị, nền kinh tế thị trường đóng vai trò gì ở đây?

- Chúng ta đừng đổ lỗi cho cơ chế thị trường. Sở dĩ có hiện tượng trên vì trong gia đình hiện nay, tự do cá nhân được đề cao, xã hội phát triển về mọi mặt thì quan hệ gia đình cũng thay đổi. Ở Việt Nam chữ hiếu được đề cao, song hiếu thuận như thế nào lại là cả một vấn đề lớn. Nhìn một khía cạnh nào đó, thì cuộc sống “tứ đại đồng đường” cũng gây không ít phiền toái cho các bạn trẻ.

Bởi  mỗi thế hệ có một suy nghĩ, một nếp sống khác. Các gia đình trẻ nên tùy theo từng hoàn cảnh cụ thể mà chọn cách sống cho phù hợp, làm thế nào phụng dưỡng được ông bà, cha mẹ mà vẫn thích ứng được với nhịp sống hối hả của xã hội hiện đại, không nhất thiết cứ phải ở chung nhà mới là có hiếu. Nhưng dù ở thời nào, thì giá trị đạo đức về nếp sống vợ chồng thủy chung, lành mạnh vẫn phải được đề cao. Vợ chồng chung thủy  - đó chính là vũ khí chống lại HIV/AIDS.

(Theo AIDS và cộng đồng 4-2008)

Chia sẻ bài viết

BÌNH LUẬN